‘Het station van Vilvoorde is een van de oudste relikwieën van de spoorwegen in ons land, maar het is er zeer slecht aan toe. Niet alleen de bediening en de communicatie naar de reiziger is slecht, het is er ook onveilig. De trappen zijn onbruikbaar en levensgevaarlijk bij regen en vriesweer. Om de haverklap vallen er mensen of glijden ze uit. In het verleden waren er ook al problemen met vallende brokstukken’, aldus Bonte in 2014.
Ook de Vilvoordse Adviesraad Toegankelijkheid bevestigde in die periode dat er ongevallen gebeurden. ‘Oudere mensen vallen op de trappen en moeten naar het ziekenhuis. We willen dat er zo spoedig mogelijk renovatiewerken gebeuren; anders zal het station gesloten moeten worden.’
We kunnen het ons nu misschien moeilijk voorstellen, maar het station was in een erbarmelijke staat. ‘Trappen liggen er schots en scheef bij, het glas valt uit de ruiten, ... Eenmaal je op het perron bent, kom je op een plek waar je ‘s avonds niet meer de trein wil nemen wegens sociaal onveilig’, zo stelde de organisatie TreinTramBus. Klachten waren er ook over schimmel op de muren, afbladderende verf, roestige gietijzeren delen of beschadigd tegelwerk.
Om hen te dwingen renovatiewerken uit te voeren stelde Vilvoorde in die periode de NMBS, Infrabel en toenmalig federaal minister van Mobiliteit Jacqueline Galant (MR) in gebreke en dreigde ermee een juridsche procedure met dwangsommen op te starten. De toestand was meer dan ernstig.
Onherkenbaar
Na de totale make-over is het station van Vilvoorde onherkenbaar. Het is een van de drukke stations van het land geworden. Elke weekdag stoppen hier meer dan 250 treinen en nemen gemiddeld circa 6.000 reizigers de trein. Naast stevige renovatiewerken verbeterde de NMBS de afgelopen jaren ook het treinaanbod van en naar Vilvoorde.
De renovatiewerken die eind 2016 van start gingen, omvatten onder meer de aanleg van een nieuwe onderdoorgang met een breedte van acht meter die in juli 2022 werd gefinaliseerd. In tegenstelling tot vroeger kregen de perrons hierbij ook een toegang met liften. In het kader van deze werken werden de perrons hertegeld en voorzien van nieuwe schuilhuisjes, zitbanken en luifels. Dat laatste gebeurde met behoud van de typische trappenkooien. Aan de stadszijde werden ook twee nieuwe overdekte fietsenparkings geplaatst met plaats voor meer dan 1.000 fietsers.
In maart 2024 werd bekendgemaakt dat de NMBS de trapkooien in een extern atelier zou laten renoveren. Deze ijzeren constructies hebben een grote erfgoedwaarde vermits ze bij de eerste realisaties van het Belgische spoorwegnet in de eerste helft van de 19e eeuw veel werden gebruikt. De treinverbinding Brussel-Mechelen via Vilvoorde was overigens de oudste, publieke spoorlijn op het Europese net. Met de renovatie van de trapkooien sloot de spoorwegmaatschappij het volledige renovatiedossier, waartoe in 2015 werd beslist, af.
Ook nieuw busstation
Het afgelopen decennium gebeurde er nog meer fraais aan het station van Vilvoorde. In 2017 opende de Vlaamse vervoersmaatschappij De Lijn aan het Stationsplein een nieuw busstation. Dit telt zes ruime, toegankelijke perrons. Ook hier stappen op een weekdag gemiddeld 5.000 reizigers op en af één van de 600 bussen van De Lijn en de Brusselse maatschappij MIVB die hier halt houden.
Terwijl reizigers vroeger aangewezen waren op vijf kleine perrons verspreid over de stationsomgeving zijn de perrons sindsdien gecentraliseerd, wat de situatie niet alleen veiliger en overzichtelijker maakt, maar ook de vlotheid van de doorstroming ten goede komt. Ook de taxi’s kregen een nieuwe standplaats in de Stationslei. De nieuwe onderdoorgang onder de sporen maakt overigens ook een vlottere aansluiting van trein op bus mogelijk. De werken aan de definitieve route voor de Ringtrambus met aparte busbanen zijn overigens bijna klaar waardoor de reiziger vanuit Vilvoorde vlotter naar het UZ Jette of Brussels Airport kan.
