Annemie Pijcke is 19 jaar bibliothecaris van de bib in Hoeilaart. In die periode heeft ze veel zien veranderen in het cultuurlandschap. ‘Vroeger was er vanuit de bibliotheek bijna geen contact met andere gemeentelijke diensten, terwijl er nu een gemeenschappelijke balie is voor de bibliotheek, cultuur en vrije tijd. Sinds de nieuwbouw in 2012 staat onze bibliotheek pal in het Gemeenschapscentrum Felix Sohie.' 

'Onze dienstverlening is veel ruimer geworden dan het uitlenen van boeken. Een derde van de bibliotheekbezoekers komt niet in de eerste plaats voor de boekencollectie. De bibliotheek wordt almaar belangrijker als gemeenschaps- en ontmoetingsruimte, waar bezoekers afspreken bij een kopje koffie of thee, of rustig de krant lezen.’ 

Regiobibliotheek 

‘Voor de bibliotheekgebruikers biedt de Regiobib Druivenstreek alleen maar voordelen’, aldus Pijcke. ‘Wie lid wordt van een bibliotheek in de regio is automatisch lid van de andere bibliotheken. Bij het consulteren van de online catalogus krijg je het overzicht van de beschikbare boeken en publicaties van de vijf bibliotheken. Er geldt een gemeenschappelijk reglement voor de vijf bibliotheken, overal gelden dezelfde tarieven voor het lidmaatschap en de boetes voor het laattijdig terugbrengen van boeken.’ 

Pijcke is enthousiast over de toenemende uitwisseling en samenwerking tussen het bibliotheekpersoneel. ‘Daardoor zit je niet langer op een eiland en je staat er evenmin alleen voor, want je maakt deel uit van een netwerk. Er is niet alleen het zeswekelijkse overleg tussen de bibliothecarissen maar ook projectoverleg tussen de medewerkers. Dat overleg is inspirerend en verrijkend, in het bijzonder voor kleinere bibliotheken met weinig personeel. Door die samenwerking hebben we de voorbije jaren al beroep kunnen doen op elkaars personeel voor een tijdelijke vervanging als een medewerker uitvalt.’

Gemeenschappelijke projecten

‘We delen niet alleen onze kennis en expertise, maar zetten ook gemeenschappelijke projecten op. In de rand van Brussel staan we immers voor dezelfde uitdagingen: de vele nationaliteiten en de meertaligheid, de moeilijk bereikbare expats, en daarnaast ook de kansarme en kwetsbare bevolkingsgroepen.' 

'In iedere bibliotheek vind je dan ook een Taalpunt Nederlands, dat nieuwkomers en laag geletterde volwassenen en kinderen helpt om Nederlands te leren. Daarnaast zetten we met verschillende projecten sterk in op het bevorderen van het leesplezier van kinderen. Zonder de samenwerking zouden we niet zoveel kunnen realiseren.'

‘Een andere belangrijke uitdaging waarvoor we de krachten bundelen, is de digitale inclusie van mensen die niet vertrouwd zijn met de computer en de nieuwe media’, vervolgt Pijcke. ‘In de regiobib zijn er een tiental vrijwillige digihelpers, die bibliotheekbezoekers helpen bij problemen met hun tablet of gsm. Over de problemen die vaak opduiken, organiseren we Digicafé’s, zoals veilig werken online of AI (artificiële intelligentie) in het dagelijkse leven.’ 

‘Een ander succesvol gemeenschappelijk project is de zoektocht Schatten van Vlieg, dat we in de zomervakantie vanuit de vijf bibliotheken organiseren voor gezinnen met kinderen. Bij het uitvoeren van de zoekopdrachten kunnen deelnemers een extra prijs winnen als ze ook stempels verzamelen in de andere gemeenten. Het is opvallend dat steeds meer kinderen in alle vijf gemeenten aan de zomerzoektocht deelnemen’, zegt Pijcke. 

‘Achter de schermen speelt de Intergemeentelijke Samenwerking (IGS) Vrijetijdsregio Druivenstreek een belangrijke rol in de voorbereiding en de coördinatie van projecten’, zegt coördinator Claessens. 

Pieter Claessens © Filip Claessens

Vrijetijdsregio Druivenstreek

‘IGS Vrijetijdsregio Druivenstreek faciliteert en stimuleert niet alleen het overleg tussen het bibliotheekpersoneel, maar ook tussen cultuurmedewerkers, jeugdwerkers en sportfunctionarissen,’ vervolgt Claessens. ‘Zo bracht de IGS één gemeenschappelijke cultuurbrochure uit met het volledige cultuuraanbod van de vijf druivengemeenten en drie gemeenschapscentra (de Kam, de Bosuil en de Lijsterbes) van vzw ‘de Rand’.

'Cultuurliefhebbers ontdekken buiten de eigen gemeente ineens een veel groter cultuuraanbod. De afgelopen jaren is in de hele regio met succes de Uitpas geïntroduceerd. Het stimuleert iedereen om aan culturele activiteiten te participeren, en er zijn kortingen voor mensen in armoede. In de Druivenstreek zijn sinds de invoering in 2021 al meer dan 6.000 Uitpassen verkocht, waarvan 843 (14%) voor kansengroepen. Om die groepen te bereiken, werkt de Vrijetijdsregio Druivenstreek nauw samen met de OCMW’s, de dienstencentra en de welzijnsorganisaties.’

‘Door samenwerking en overleg tussen sportdiensten en sportfunctionarissen wordt over het sportaanbod en de -infrastructuur in de regio beter gecommuniceerd en toegankelijker gemaakt. Zo wordt er overkoepelend het regionale loopcriterium georganiseerd en in de toekomst zal de lokale vakantiewerking op elkaar worden afgestemd. Ook op andere vrijetijdsdomeinen ontstaat er dankzij de groeiende samenwerking een nieuwe dynamiek en dat leidt tot een verhoogde vrijetijdsparticipatie.’