01 apr '16

Wat doen gemeenten voor het klimaat? (deel 1)

3194
door Luc Vanheerentals
Midden 2014 engageerden 57 Vlaams-Brabantse gemeenten zich om de CO2-uitstoot tegen 2020 met 20% te verminderen in vergelijking met 2011. Hoever staat het daar ondertussen mee? We bekijken hoe vier gemeenten uit de Rand hun goede voornemens willen realiseren.

De gemeenten, die zich hiertoe in het zogenaamde Burgemeestersconvenant engageerden, moesten binnen het jaar een ‘nulmeting’ uitvoeren die de CO2-uitstoot in kaart brengt. Op basis daarvan stellen ze dan een klimaatactieplan op met maatregelen om de doelstelling te behalen. Het provinciebestuur stelde hiervoor financiële en logistieke steun ter beschikking.

Zo werd een modelklimaatactieplan opgesteld en zijn er subsidies voor milieuvriendelijke maatregelen. Momenteel hebben 59 Vlaams-Brabantse gemeenten zich geëngageerd en werden 42 actieplannen goedgekeurd. Vijftien randgemeenten schreven een klimaatactieplan (Asse, Beersel, Dilbeek, Grimbergen, Hoeilaart, Kraainem, Machelen, Meise, Merchtem, Overijse, Sint-Genesius-Rode, Sint-Pieters-Leeuw, Tervuren, Vilvoorde en Wezembeek-Oppem). Zaventem zal zijn klimaatactieplan in mei goedkeuren. Drogenbos en Wemmel hebben nog geen klimaatactieplan. Linkebeek heeft het Burgemeesterconvenant niet ondertekend.

PROVINCIE

Het provinciebestuur wil Vlaams-Brabant tegen 2040 klimaatneutraal maken. Uit een studie blijkt dit technisch en maatschappelijk haalbaar. Hiervoor moet de uitstoot van broeikasgassen worden verminderd met 80% à 95% en moet de resterende energiebehoefte worden opgewekt uit hernieuwbare energiebronnen. Uit de nulmeting van de provincie blijkt dat 44% van de CO2-uitstoot in de provincie afkomstig is van transport, 30% van huishoudens en 14% van de handel- en dienstensector.

Dit voorjaar presenteerde de provincie haar klimaatactieplan. Député Tie Roefs (Groen), bevoegd voor milieu en duurzaamheid, liet verstaan dat de steun van gemeenten, bedrijven, kennisinstellingen, middenveld en burgers noodzakelijk zal zijn. ‘We zullen de verantwoordelijkheidszin en steun van iedereen nodig hebben’, zei ook gouverneur Lodewijk De Witte tijdens de provinciale klimaatdagen in november.

BEERSEL

De gemeente Beersel wil de CO2-uitstoot tegen 2020 met 20% verminderen, tegen 2040 klimaatneutraal worden en het gedrag van haar inwoners tegen 2020 voor minstens 20% duurzaam veranderen. Uit een studie blijkt dat – snelwegen buiten beschouwing gelaten omdat de gemeente er niet bevoegd voor is – in 2011 in Beersel 105.202 ton CO2 werd uitgestoten, waarvan 39% afkomstig van huishoudens, 34% van transport, 13% van landbouw en 10% van industrie. Om haar doelstelling te halen moet Beersel tegen 2020 dus 21.040 CO2 besparen. Het werkte hiervoor een plan uit met liefst honderd acties.

‘Om de klimaatdoelstellingen te halen, zal iedereen moeten meewerken.’

Beersel wil mensen stimuleren zich meer met fiets, te voet of met het openbaar vervoer te verplaatsen door fietspaden aan te leggen, trage wegen te herwaarderen, autoluwe en autovrije zones in te richten, elektrische fietsen aan te kopen, overleg te organiseren met het oog op uitbreiding van het aanbod aan openbaar vervoer, financieel tussen te komen in de aanschaf van een Buzzy Pass.

Voorts biedt de gemeente gratis duurzaam bouwadvies aan, promoot het energiescans en stimuleert het gebruik van groene stroom. De gemeente geeft het goede voorbeeld door elektrische en CNG-voertuigen aan te kopen, gebouwen te isoleren en over te schakelen op energiezuinig verlichting. Het sensibiliseert mensen rond de impact van vleesconsumptie op het milieu en zet in op hernieuwbare energie door daken ter beschikking te stellen voor zonnepanelen, plaatsing van windturbines te vergemakkelijken, een haalbaarheidsstudie uit te voeren rond het opwekken van hernieuwbare energie uit eigen biomassa-afval en de installatie van warmtenetten te  onderzoeken.

SINT-GENESIUS-RODE

In haar klimaatactieplan engageert Sint-Genesius-Rode zich om tegen 2020 de CO2-uitstoot te verminderen met minstens 20% van de 70.606 ton die in 2011 op haar grondgebied werd uitgestoten. Het grootste deel is afkomstig van huishoudens (52%), transport (29%) en de dienstensector (13%). De gemeente wil die reductie realiseren door in al deze sectoren energie te besparen, de energie-efficiëntie te verhogen en duurzame energiebronnen in te zetten. Tegen 2020 wil men de uitstoot van huishoudens met 26% verminderen, in de tertiaire sector en het verkeer met 15%. In 2020 moet 15% van het elektriciteitsverbruik in de gemeente afkomstig zijn van hernieuwbare energie en/of de aankoop van groene stroom. Zo wordt ernaar gestreefd dat 15% van de huishoudens beschikt over PV-panelen en/of zonneboilers en/of warmtepompen.

Wat huishoudens betreft, zijn gemeenschappelijke aankopen gepland van allerhande duurzaam materiaal en collectieve wijkrenovaties. Op het vlak van mobiliteit wordt autodelen en gebruik van elektrische fietsen gepromoot, de snelle realisatie van het GEN en FietsGEN ondersteund, nieuwe fietspaden aangelegd en meer fietsstallingen voorzien, in onbruik geraakte trage wegen geïnventariseerd… De  gemeente wil tot 2020 150.000 euro investeren in energiebesparende maatregelen. Daarnaast worden ook maatregelen gepland om ecosystemen te behouden of te herstellen zoals het terug in open bedding laten meanderen van beken en de realisatie van groene verbindingen tussen het Zoniënwoud en het Hallerbos.

MEISE

De gemeente Meise stootte in 2011 64.423 ton CO2 uit, waarvan 52% door huishoudens, 24% door transport, 13% door gebouwen uit de tertiaire sector en 4% door de industrie. Uit een studie blijkt dat een voortzetting van het huidige beleid zal resulteren in een vermindering van de uitstoot tegen 2020 van slechts 15,3%. Bijkomende acties zijn nodig om de beoogde 20% te halen. Omdat gebouwen goed zijn voor 69% van de uitstoot is het belangrijk dit te verminderen. Tegen 2020 wil men in de eigen gebouwen 30% energie besparen. Bedrijven en huishoudens wil men sensibiliseren op vlak van rationeel energieverbruik. Wat de woningen betreft, beoogt men een reductie van 17,8%.

Om 20% minder CO2 uit te stoten in 2020 zijn er heel wat inspanningen nodig.

Meise wil het energieverbruik van de openbare verlichting met 25% verminderen. Tegen 2020 moet 60% van het elektriciteitsverbruik afkomstig zijn van hernieuwbare energie. Van de huishoudens moet 10% beschikken over PV-panelen, 8% over een zonneboiler en 5% over een warmtepomp. Meise is bereid om in te stappen in projecten rond water- en of windenergie. Op vlak van mobiliteit wil men de uitstoot van de eigen voertuigen beperken met 25% door het stimuleren van fietsen en aankoop van schone voertuigen. Meise gaat ook particulieren sensibiliseren op vlak van milieu- verantwoord verplaatsingsgedrag, bedrijven stimuleren het woon-werkverkeer te verduurzamen, het fietsroute- en trage wegennetwerk uit te bouwen. Men wil meer natuur- en boskernen aankopen en een strategisch project voor de Maalbeekvallei opmaken.

TERVUREN

Omdat Tervuren in 2011 74.686 ton CO2-uitstoot moet er tegen 2020 14.937 ton bespaard worden. Huishoudens (52%) zorgen voor de grootste uit- stoot, gevolgd door particulier en commercieel vervoer (29%) en de tertiaire sector (12%). Ter- vuren wil in de eerste plaats het energieverbruik van gebouwen aanpakken vermits ze samen goed zijn voor maar liefst 66,5% van de CO2-uitstoot. Voor de eigen gebouwen plant Tervuren verschillende maatregelen die voor een reductie van 9.870 ton moeten zorgen tegen 2020. Het gaat onder meer om de optimalisatie van stookplaatsen, het sensibiliseren van het personeel, het verduurzamen van de verlichting. Voor particuliere gebouwen wil men inzetten op collectieve renovaties, sensibiliseren, groepsaankopen en de uitbouw van een gemeentelijk woon-, water- en energieloket.

In de mobiliteit wil men tegen 2020 een reductie van 4.575 ton realiseren door het aantal autokilometers te beperken, door autodelen en carpoolen beter bekend te maken, deelfietsen te installeren aan de terminus van de tramhalte, meer fietsenstallingen te installeren, elektrische wagens aan te kopen, een bedrijfsvervoerplan voor KMO’s uit te werken. Tervuren wil voor haar personeel een mobiliteitsbudget invoeren. Men wil nog eens 2.000 ton CO2 uitsparen door meer hernieuwbare energie te produceren. Hierbij wordt gedacht aan het plaatsen van zonnepanelen op eigen gebouwen, groepsaankopen van zonnepanelen en zonneboilers en de mogelijkheden van windenergie te onderzoeken. Tot slot wordt extra groene openbare ruimte gepland, gevelbeplanting toegestaan en bedrijven gestimuleerd om duurzamer te werken.
 

REAGEREN

Wie reageert, gaat akkoord met onze huisregels.